Jahongir Muhammad

BU HAM TASODIFDIR?

Besh-olti yil avval xalq hayotini o’zgartirishni ko’zlab qilingan inqiloblar “AQSh tomonidan amalga oshirilmoqda” deya sarosimaga tushgan Rossiya bu yoyilib ketayotgan harakatdan foydalanib qolishga uringani 2005 yil Andijon voqealaridan keyin aks sado bergandi.

AQShda Putin kabi zo’ravon Bush ma’muriyati ketib, o’rniga Medvedov singari bo’shalangroq ko’ringan Obama kelishi bilan Rossiya “erga urilgan” mavqeini tiklab olish uchun kirishdi. Dastlab Gurjistonda harbiy o’yin yuz berdi. Gurjilarning katta qismi bu o’yinni anglab qoldi. Garchi butun Gurjistonni bo’lmasada Rossiya Abxaziya va Janubiy Osetiyani Tbilisidan “ajratib oldi”. Vaqti kelganda bu ikki “musht”ni ishga solishi turgan gap.

Gurjiston masalasida Avropa oyoqqa turgani Rossiyaning ishtasini biroz bo’g’di. Shuning uchun bir qadam orqaga tashlab, ikki qadam oldinga yurdi.

Inqiloblarning yana bir markazi-Ukrainadagi saylovlarda Kreml o’z odamini hokimiyat tepasiga olib kelishga erishdi. Ukrainaliklar qon to’kilishidan chekinib turishga aqllari etdi. Lekin baribir Rusiya Ukraina “ot”ini Kreml “qozig’i”ga bog’ladi. Bu esa unga kuch berdi va navbatdagi nuqtaga ko’z tikdi.

Qirg’izistonda ish oson kechishi Kreml korchalonlariga ayon edi. Chunki Baqiev komandasi boshi bilan ifloslik botqog’iga botgandi. Ikki oy Rossiya televideniesi bu botqoq “sathi”ni ochish bilan shug’ullandi. Har kuni Baqievlarning qilmishlari haqidagi “portlovchi” chiqishlarni seriallar kabi tomosha qilgan qirg’izlar g’azab uloviga minib oldilar.

Moskva bir hamla bilan yoqilg’i mahsulotlari tanobini tortishga erishdi. Ota-bobosi gaz va elektrsiz ham “Manas”ni yozgan xalqni gaz va elektr narxi oshgani ko’chalarga olib chiqdi. Xalqni halqum boshqara boshladi. Ming mashaqqat bilan olingan demokratiya qonga botirildi. Moskva mamnun. Bu inqilob “eshagi” ham Kreml qozig’iga bog’landi.

Ana shu voqealardan keyin Polsha prezidenti va oilasi boshiga tushgan halokat ham turli tuman o’ylar uyg’otiish tabiiy. Esingizda bo’lsa, Lex Kachinskiy hokim ekan Varshavadagi ko’chalardan biriga Javhar Dudaev ismini bergandi (Putin prezidentligi paytida!), keyin prezident bo’lishi bilan bergan bayonotida kerak bo’lsa Putinning o’zi meni ko’rishga kelsin kabi gaplarni aytgandi. U ayni paytda Xatin qatliomi uchun Putin Rossiyasi uzr so’rashini kun tartibidan tushirmay kelayotgan lider edi.

Bu ham tasodifdir, xuddi Gurjistonga tanklar kirgani kabi?

Bu ham tasodifdir, xuddi Ukraina prezidentining yuzi kuydirilgani, saylanmay turib Yanukovichning qutlangani kabi?

Bu ham tasodifdir, 2005 yilda inqilobda voqealar olisdagi O’shda boshlanib, keyin Bishkekka ko’chgani, 2010 yilda esa Talasda talato’p qilinib Bishkekda davom etgani kabi?

Bu ham tasodifdir, markazning diqqatini olisdagi bir nuqtaga-Abxaziya, Qirim, O’sh, Talasga- tortib keyin yoshlarni poytaxt ko’chalariga olib chiqish kabi?

Bu ham tasodifdir, Abxaziya va Janubiy Osetiya liderlari, mana endi Bishkekda davlat to’ntarishi qilganlar vakili ham darhol Kremlda qabul qilinishi kabi?

Balki bu ham tasodifdir, xuddi Andijondagi xalqni “qurolli qo’zg’olonchilar” deb ayblab, Bishkekdagilarni “tuzum va rahbariyat dastidan ezilgan bechoralar” deyilgani kabi?

Agar shunday bo’lsa, nega bu tasodiflar buncha ko’p?

Dunyoning qora siyosati tasodiflar niqobini kiyib oldimi?

%d bloggers like this: