Posted on February 3, 2010 by red.
UMID
1993 yil 17 aprel kuni Samarqand zindonidan qochgach, juda ko’p sarguzashtlardan keyin 21 aprelda Bokuga etib keldim. Shoir Yodgor Obid turadigan uyga bordim. Bu joy Yodgor akaga Ozarbayjon jabhachilari tomonidan berilgan bo’lib, 1992 yilda Turkiyada turk dunyosi qurultoyiga borish oldidan va qaytgandan keyin ham bu joyda turgan edim. Bu haqda mavridi kelganda alohida bir narsa yozish niyatim bor.
Hozir gap shundaki, Bokuga kelgunimcha oyoqlarim orqasida pufakcha(mazol)lar paydo bo’lgan va tuzalmay yaraga aylana boshlagan edi. O’sha kunlari “Avroosiyo” tashkilotini tuzgan adib do’stim Umud Mirzoev mening oqsoqlanib yurganimni ko’rib, sababini so’radi. Aytishga uyaldim. U menga keskin ohangda:
-Tuflingni chiqar!- dedi.
Xullas oyog’imdagi yaralarni ko’rib tutoqib ketdi. Bir zumga qaergadir chiqib keldida:
-Ketdik,-dedi. Read more »
Filed under: Suratlar tarixi | Leave a Comment »
Posted on January 15, 2010 by red.
Ўнг сўз ўрнида
СЎЗ МУЛКИ ЖАҲОНГИРЛИГИГА ДАЪВОГАР
Битилмаган бир қоида бор: шогирдлар устоз ҳақида ёзишса ярашади. Неча йилларки, ана шу анъана давом этиб келмоқда. Жумладан, мен ҳам кўп азизларнинг улуғ йўллари, ҳаётни безаган умрлари, сизу бизга сабоқ бўлган дунёлари хусусида кўп ёзганман. Аммо шогирдим ҳақида илк бор қўлга қалам олишим.
Бунинг сабаблари анча. Аввало шогирд мисоли фарзандинг каби дил риштаси. Ота-боболаримиз ўғил – қизларни мақташнию кўз-кўз қилишни олижаноб иш деб ҳисобламаганлар. Қолаверса, мақтов туфайли шогирдни талтайтириб қўймасмиканмиз деган истиҳола бор. Хуллас, кўзга кўринмас хитой деворлари-ю, андиша ва минг ўй-хаёллар у ҳақда дадил бир сўз айтишга йўл қўймас эди. Назаримда, энг асосийси ҳақиқий шогирдсизлик ҳамда унинг , яъни толиби шогирднинг келажагига шубҳа билан қараш ҳисобланган. Read more »
Filed under: Ҳамма китоблар | Leave a Comment »
Posted on January 5, 2010 by red.
ҲАВЗИ ҚУЛҚУЛУМ (Кундалик китоб)
ЯНА, КИМ БИЛСИН?
5 Январ, 2010 йил
Кеча Ёдгор ака (шоир Ёдгор Обид) телефон қилиб қолдилар. Роса дардлашдик, ватан ҳасратини енгиллатишга уриндик. Раҳматли Боймирза отани эсладик. Кейин мен Ёдгор акага қуйидаги воқеани айтиб бердим.
Янги йил байрамини Ню Йоркда ўтказдик. Ўзбекистондан келганлардан бир гуруҳи катта ресторанни ижарага олишибди. Таклиф қилишибди, бордик. Рестораннинг эгаси бухорий яҳудийлардан бўлиб, пазандалар, иш бошқарувчилари ўзбекистонликлар экан. Шунинг учун ҳам дастурхонда ўзбекнинг ҳамма таоми бор эди. Фақат ўртада хизмат қилаётган хонанда ва созандалар бухорий яҳудийлардан. “Муножот”дан “Тановар”гача, “Лазги”дан “Шашмақом”гача шунақа ижро этишдики, ўтирган ўзбеклар лол қолдилар. Ресторан эгаси бир пайт ёнимизга келди ва дард билан гапира бошлади: Read more »
Filed under: Kundalik | Leave a Comment »
Posted on January 4, 2010 by red.
ҲАВЗИ ҚУЛҚУЛУМ (Кундалик китоб)
УНИНГ БИТТА МАНФААТИ БОР
1 январ, 2010 йил
Таниқли адиб, ўз сўзи ва ўз услубига эга қаламкаш дўстим Ризо Обидни туғилган куни билан самимий қутлайман!
Ризо Обид бугун битта сўз айтиб, эртага бошқа гап айтадиган ижодкор эмас. Унинг ҳар доим ўткир, қайтмас сўзи бор! Ўз услуби бор. Ўз йўли бор! Бошқаларга ўхшамаган овози бор!
Ризо Обид кимгадир ёки кимнингдир кучига эмас, ўз сўзига, ўзининг кучига ишонган инсон. Бундайлар ҳаётда жуда кам учрайдилар. Шоҳни кўрса бош эгадиган, мансабдорга қуллуқ қиладиган, фойданинг йўлига мақтов тўшайдиганлар вижиллаб кетган бугунги замонда табиийки Ризо Обид кабилар жуда оз. Read more »
Filed under: Kundalik | Leave a Comment »
Posted on December 31, 2009 by red.
ҲАВЗИ ҚУЛҚУЛУМ (Кундалик китоб)
РАНГСИЗ ЙИЛ
31 декабр, 2009 йил
Мана яна бир йил ортда қолди. Бу йилнинг залворли қувончлари бўлмади. Майда-чуйда қувончлар эса катта ғамларнинг остида эзилиб кетди. Юсуф Жума, Эврил Турон, Самандар Қўқонов, Мурод Жўраев каби фидойилар бу йил ҳам зиндон ичида қолдилар.
Ўзбекистонда ҳали эркинлик йўқ!
Ҳали ҳам зулм тахтни ишғол этган!
Султонлар роҳатда…
Миллат азобда…
Шоҳнинг дилларида ҳамон ёлғон дарахтлари ўсмоқда!
Ростнинг бўйи каллакланган, кесилган…
Элнинг қозонида ёвғон қайнамоқда!
Рисқнинг йўли бекилган…
Болакайнинг бармоқларини чаноқлар тилган…
Ёшларнинг умри элчихоналар ёнида…
Мардикорлик кўчаларида тўкилган!
Бошларнинг ақлдори чопилган, Read more »
Filed under: Kundalik, Maqolalar | Leave a Comment »
Posted on December 15, 2009 by red.
O’ng so’z o’rnida
SO’Z MULKI JAHONGIRLIGIGA DA’VOGAR
Bitilmagan bir qoida bor: shogirdlar ustoz haqida yozishsa yarashadi. Necha yillarki, ana shu an’ana davom etib kelmoqda. Jumladan, men ham ko’p azizlarning ulug’ yo’llari, hayotni bezagan umrlari, sizu bizga saboq bo’lgan dunyolari xususida ko’p yozganman. Ammo shogirdim haqida ilk bor qo’lga qalam olishim.
Buning sabablari ancha. Avvalo shogird misoli farzanding kabi dil rishtasi. Ota-bobolarimiz o’g'il – qizlarni maqtashniyu ko’z-ko’z qilishni olijanob ish deb hisoblamaganlar. Qolaversa, maqtov tufayli shogirdni taltaytirib qo’ymasmikanmiz degan istihola bor. Xullas, ko’zga ko’rinmas xitoy devorlari-yu, andisha va ming o’y-xayollar u haqda dadil bir so’z aytishga yo’l qo’ymas edi. Nazarimda, eng asosiysi haqiqiy shogirdsizlik hamda uning , ya’ni tolibi shogirdning kelajagiga shubha bilan qarash hisoblangan. Read more »
Filed under: Ҳамма китоблар | Leave a Comment »
Posted on December 1, 2009 by red.
ҲАВЗИ ҚУЛҚУЛУМ (Кундалик китоб)
ОБАМА УРУШИ
1-декабр, 2009 йил
Бугун АҚШ президенти Барак Обама Афғонистон масаласида бир неча ойдан бери тортишилаётган баҳсга нуқта қўяди. У сайлангунга қадар урушга қарши эди ва Ироқ ҳамда Афғонистонга кетаётган маблағ сарфини тўхтатиш Американинг ички яраларига малҳам бўлишини айтиб, урушга барҳам бериш муддатларини ҳам айтганди. Бу унга сайловда зафар олиб келганди. Лекин Оқ уйни эгаллагандан кейин ваъдалар ортидан эмас, салафининг ортидан эргашди. Read more »
Filed under: Kundalik | Leave a Comment »
Posted on November 30, 2009 by red.
Жаҳонгир Муҳаммад 1993 йилдан буён муҳожирликда яшаб келмоқда
ҲАВЗИ ҚУЛҚУЛУМ (Кундалик китоб)
30 Ноябр, 2009 йил
Би-би-си меҳмони – таниқли журналист Жаҳонгир Муҳаммад bbcuzbek.com ўқувчилари ва тингловчилари саволларига жавоб берди.
Жаҳонгир Муҳаммад 1955 йилда Самарқанд вилоятида туғилган.
1980 йилда оила қурган. Тўрт фарзанди бор. Умр йўлдоши тилшунос.
1973-1979 йилларда Тошкент Давлат Университети Журналистика куллиётида ўқиган ва 1981 йилгача тилшунослик ва журналистикада этика бўйича илмий изланишлар олиб борган. Read more »
Filed under: Adib haqida, Savol-Javob | Leave a Comment »
Posted on November 23, 2009 by red.
Posted on November 19, 2009 by red.
ҲАВЗИ ҚУЛҚУЛУМ (Кундалик китоб)
Би-Би-Си Ўзбек хизмати
19-ноябр, 2009 йил
Бугун ўқиб қолдим, 30-ноябрда Би-Би-Сининг Ўзбек хизмати ташкил топганига 15 йил бўлар экан. Вақт шунча тез ўтиб кетибди. Мен ўшанда Туркияда эдим. Таниқли адиб Ҳамид Исмоил мазкур хизматни энди тетепоя қилдираётган эди. Бир куни у Истанбулга сим қоқиб, ҳамкорликка даъват этди. Read more »
Filed under: Kundalik | Leave a Comment »
Posted on November 18, 2009 by red.
ҲАВЗИ ҚУЛҚУЛУМ (Кундалик китоб)
ҚИЁМАТ ҚИЁФАСИ
18-ноябр, 2009 йил
Кеча ҳафтанинг энг катта воқеасига айланган ва кўпчиликнинг оғзидан тушмаётган “2012” филмини бориб кўрдим. Филм бугунгача кўп гапирилган қиёматнинг расмини, қиёматнинг қиёфасини чизган׃
Одамнинг одамийлиги муз каби эригани…
Одамнинг ҳайвонлиги қон билан бўғилгани…
Умрнинг тилоғочдай узунлиги…
Умрнинг сополакдай улоқтирилиши.. Read more »
Filed under: Kundalik | Leave a Comment »
Posted on November 11, 2009 by red.
ҲАВЗИ ҚУЛҚУЛУМ (Кундалик китоб)
МУНОСАБАТ
11-ноябр, 2009 йил
Таниқли журналист Дилмурод Саййиднинг оиласи бошига тушган фожеа уйғотган саволларни кеча ёзгандим. Шу муносабат билан электрон почтамга бир қанча хат келди. Жумладан, жиззахлик ҳуқуқбон Бахтиёр Ҳамро ҳам муносабат билдирибди. Унга бефарқ қолмагани учун миннатдорчилик изҳор этган ҳолда битикларидаги баъзи хатоларни тузатмай, “ипидан игнаси”га қадар қандай бўлса, шундайлигича келтираяпман׃
Read more »
Filed under: Kundalik | Leave a Comment »
Posted on November 10, 2009 by red.
ҲАВЗИ ҚУЛҚУЛУМ (Кундалик китоб)
ҲАЛОКАТ ОРТИДАГИ САВОЛЛАР
10 ноябр, 2009 йил
Раҳматли амаким “Ётишдан олдин каравотнинг оёқларини, машинага минишдан олдин баллонларини текшириб кўр”, дер эдилар. Буни кимдир шубҳаланиш касали ҳам дейиши мумкин. Аммо шубҳаланмасангиз ҳақиқатни топа олмайсиз ва кўзингиз очилмайди. Read more »
Filed under: Kundalik | Leave a Comment »
Posted on November 6, 2009 by red.
АЛВИДО БАРНО! АЛВИДО РУХШОНА!
6 ноябр, 2009 йил
Бугунги тонгни даҳшатли хабар билан қарши олдим! Миллатпарвар адиб Дилмурод Саййиднинг умр йўлдоши Барно ва қизи Рухшона Навоийга, уни кўрмоққа бораётганда, Сирдарёда автоҳалокатга учраб вафот этишибди. Жойлари жаннатда бўлсин ва Дилмуродга бардош берсин, дейману юрагимдаги вулқон тинмайди.
Бу не кўргулик?
Бу не даҳшат? Read more »
Filed under: Kundalik | Leave a Comment »
Posted on November 5, 2009 by red.
ҲАВЗИ ҚУЛҚУЛУМ (Кундалик китоб)
СИЁСАТНИ БИЛАМИЗМИ, ЎЗИ?
5 ноябр, 2009 йил
Бугун бир сайтга назар солсам, баъзилар 20 йил илгари бўлгани каби бугун ҳам “Ўзбеклар демократияга тайёрми ёки йўқми?” деган мавзуни “чайнаб” юришибди. Бугунга келиб бу масалага бот-бот қайтишдан олдин, менимча “Биз сиёсатни биламизми, ўзи?” деган саволга жавоб бериш керак. Read more »
Filed under: Kundalik | Leave a Comment »
Posted on October 29, 2009 by red.
- Жаҳонгир Муҳаммад. 25 Октябр, 2009 йил. Мериланд, АҚШ
ҲАВЗИ ҚУЛҚУЛУМ (Кундалик китоб)
ТЎЙЛАР МУБОРАК!
29 Октябр, 2009 йил
Кеча Жамшид Бек телефон қилди. Ўғли Турон Бек эртага икки ёшга тўлади. Уни қутладик. Туроннинг ҳақиқий бек йигити бўлсин!
Гап орасида Жамшид׃
-Баҳодир аканинг Ўзбекистонга бориши ҳақида ҳатто уни кўрарга кўзи бўлмаган “Озодлик” ҳам ёзди. Лекин сиз нега фикрингизни айтмаяпсиз?-деб қолди. Read more »
Filed under: Kundalik | Leave a Comment »
Posted on October 27, 2009 by red.
ҲАВЗИ ҚУЛҚУЛУМ (Кундалик китоб)
НЕГА МЕНДАН ҚЎРҚАДИЛАР?
27 Октябр, 2009 йил
Кеча кечқурун бир киши телефон қилиб, қизиқ гап айтиб қолди. Баъзилар менинг “Озодлик” радиоси ўзбек бўлимига раҳбар бўлиб қолишим(?)дан қўрқиб, унинг олдини олиш учун махсус хатлар ташкил қилиб юришган экан.
У шу гапни айта туриб:
-Нега сиздан бу қадар қўрқишади?- деб қолди. Read more »
Filed under: Kundalik | Leave a Comment »
Posted on October 21, 2009 by red.
ҲАВЗИ ҚУЛҚУЛУМ (Кундалик китоб)
ЗЎРДАН ЗЎР БОР
21 Октябр, 2009 йил
Ғирромликда шимолдаги қўшнисига етиб қолган Ҳамид Карзай бебурдлик ва иккиюзламачиликда ҳам уларга яқинлашиб қолибди.
Кечагина сайловларни “адолатни ўтди, ҳаммаёқни бузаётган ғарбликлар, халқ менинг орқамда” деб турган Афғонистоннинг ғайриқонуний бу президенти энди икки оёғи ва боши билан битта этикка кирди. Тор келса шундай бўлади, дейишади-ку! Read more »
Filed under: Kundalik | Leave a Comment »
Posted on October 20, 2009 by red.
ҲАВЗИ ҚУЛҚУЛУМ (Кундалик китоб)
“МЕН”ЛАР
20 Октябр, 2009 йил
Бугун бир нарсани кашф қилдим. Шу пайтга қадар одамнинг икки ”мен”и бўлади -ички ”мен” ва ташқи ”мен” деб ўйлар эдим. Бугун саҳарлаб йўлда келар эканман, ички ”мен” битта эмаслигига, балки инсон тафаккури остида бир қанча ”мен”лар борлигига ишонч ҳосил қилдим. Read more »
Filed under: Kundalik | Leave a Comment »
Posted on October 16, 2009 by red.
ҲАВЗИ ҚУЛҚУЛУМ (Кундалик китоб)
ҚЎЛ ЎПИШ
16 Октябр, 2009 йил
Бугун бир хабарга кўзим тушди. Тожикистон Ислом маркази қошидаги Уламолар кенгаши айрим намозхонларнинг дин пешволари қўлини ўпишига доир ишини қоралаб, қўл ўпишни тақиқлаш ҳақида фатво берибди.
Қизиғи шундаки, бу фатвони шарҳлаган Уламолар кенгаши раҳбари жума намозларидан сўнг айримлар уламоларнинг қўлини ўпишга уриниши оқибатида ноқулай вазиятлар вужудга келаётгани учун шундай қилишганини айтган. Read more »
Filed under: Kundalik | Leave a Comment »
UMID
